Abstrakt
Artykuł poświęcony został interpretacji fonologicznej polskich aproksymantów [j] i [w] w ujęciu funkcjonalizmu aksjomatycznego (FA). W tekście wprowadzono pojęcia pozycji nuklearnej i peryferyjnej oraz omówiono analizę aproksymantów w ramach FA w języku francuskim i czeskim. W świetle przedstawionej argumentacji interpretacja [j] i [w] jako alofonów /i/ i /u/ w pozycjach peryferyjnych jest zarówno adekwatna, jak i ekonomiczna. Propozycja ta prowadzi do konieczności wprowadzenia nowej klasy fonemów, mianowicie klasy fonemów semiwokalicznych, niemniej całkowita liczba fonemów koniecznych do interpretacji polskiego materiału fonetycznego zostaje zredukowana, co stanowi wyraźną zaletę przedstawionej analizy.
Bibliografia
Bańczerowski J. 2004: Prądy aksjomatyzacyjne w językoznawstwie, „Scripta Neophilologica Posnaniensia” VI, s. 15–72.
Zobacz w Google Scholar
Bańczerowski J. 2012: Metoda aksjomatyczna w językoznawstwie polskim, [w:] Językoznawstwo w Polsce: kierunki badań i perspektywy rozwoju, red. M. Grochowski, Komitet Językoznawczy PAN, Warszawa, s. 11–46.
Zobacz w Google Scholar
Bičan A. 2008: Phonematics of Czech, Filozofická Fakulta Masarykova Univerzita, Brno (online: http://www.phil.muni.cz/linguistica/art/bican/, dostęp: 10 kwietnia 2015).
Zobacz w Google Scholar
Bičan A. 2012: Distributional unit. Hypothesis and testing, [w:] Axiomatic functionalism. Theory and application, red. A. Bičan, P. Rastall, Peter Lang, Bern, s. 103–142.
Zobacz w Google Scholar
Dukiewicz L., Sawicka I. 1995: Fonetyka i fonologia, Instytut Języka Polskiego PAN, Kraków.
Zobacz w Google Scholar
Falkenberg T. 1995: Axiomatic functionalism and the use of the axiomatic method in linguistics, „Lingua Posnaniensis” 37, s. 7–27.
Zobacz w Google Scholar
Hervey S.G.J. 1979: Axiomatic semantics. A theory of linguistic semantics, Scottish Academic Press, Edinburgh.
Zobacz w Google Scholar
Hůrková J. 1995: Česká výslovnostní norma, Scientia, Praha.
Zobacz w Google Scholar
Klemensiewicz Z. 1945: System fonologiczny i morfonologiczny współczesnej polszczyzny kulturalnej, „Sprawozdania z Czynności i Posiedzeń Polskiej Akademii Umiejętności” XLV, s. 18–20.
Zobacz w Google Scholar
Lieb H.-H. 1980: On the history of the axiomatic method in linguistics, [w:] Progress in linguistic historiography. Papers from the International Conference on the History of the Language Sciences (Ottawa, 28–31 August 1978), red. E.F.K. Koerner, Benjamins, Amsterdam, s. 297–307.
Zobacz w Google Scholar
Łobacz P. 1970: An acoustic analysis of the opposition /j:i/ and /w:u/ in present-day Polish, [w:] Speech analysis and synthesis, t. 2, red. W. Jassem, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, s. 119–135.
Zobacz w Google Scholar
Mulder J.W.F. 1968: Sets and relations in phonology. An axiomatic approach to the description of speech, Clarendon Press, Oxford.
Zobacz w Google Scholar
Mulder J.W.F. 1989: Foundations of axiomatic linguistics, Mouton de Gruyter, New York.
Zobacz w Google Scholar
Mulder J.W.F., Hervey S.G.J. 1972: Theory of the linguistic sign, Mouton Publishers, The Hague.
Zobacz w Google Scholar
Mulder J.W.F., Hervey S.G.J. 1975: Language as a System of Systems, „La Linguistique” 11, 2, s. 3–22.
Zobacz w Google Scholar
Mulder J.W.F., Hervey S.G.J. 1980: The strategy of linguistics. Papers on the theory and methodology of axiomatic functionalism, Scottish Academic Press, Edinburgh.
Zobacz w Google Scholar
Trubetzkoy N.S. 1939: Grundzüge der Phonologie, Travaux du Cercle Linguistique de Prague, Prague.
Zobacz w Google Scholar
Wągiel M. 2012: Fonologie polštiny v pojetí axiomatického funkcionalismu, praca magisterska, Filozofická Fakulta Masarykova Univerzita, Brno (online: http://is.muni.cz/th/362974/, dostęp: 10 kwietnia 2015).
Zobacz w Google Scholar
Wągiel M. 2014: Fonologická interpretace polských nazálních diftongů a afrikát z hlediska axiomatického funkcionalismu, „Studia Slavica” XVIII, nr 1, s. 111–120.
Zobacz w Google Scholar